PDF Drukuj Email

Edward Kleszczyński


dward Kleszczyński urodził się 6 września 1892 roku w Skrzeszowicach. Pochodził z rodziny ziemiańskiej. Był synem Bogusława i Heleny z Czarnomorskich. Wraz trójką rodzeństwa: Bogusławem, Heleną, Józefem, dzieciństwo spędził w majątku Skrzeszowice.

W 1909 roku Edward Kleszczyński ukończył Wyższą Szkołę Realną w Krakowie (obecne V Liceum Ogólnokształcące im. Augusta Witkowskiego w Krakowie) i otrzymał Świadectwo maturalne.
W latach 1909 – 1914 Edward Kleszczyński studiował w Wiedniu w Wyższej Szkole Rolniczej. Odbył też roczny kurs w Akademii Handlowej. Przebywając w Wiedniu był członkiem Polskich Drużyn Strzeleckich.

W okresie I wojny światowej Edward Kleszczyński walczył w Legionach Polskich. 4 VIII 1914 roku w Skrzeszowicach dołączył do pierwszego patrolu strzeleckiego Władysława Prażmowskiego „Beliny”, przyjął pseudonim „Dzik”. Należał do plutonu jazdy, który bardzo szybko przekształcił się w szwadron i dywizjon, wreszcie - jesienią 1915 roku - w 1 Pułk Ułanów Legionów Polskich.
Po kryzysie przysięgowym, od lipca do listopada 1917 roku Edward Kleszczyński więziony był przez Austriaków w Przemyślu. Po uwolnieniu działał w Polskiej Organizacji Wojskowej. W październiku - listopadzie 1918 roku brał udział w akcji rozbrajania austriackiego wojska i żandarmerii. Od listopada tego roku służył w Wojsku Polskim. 
Był współtwórcą 11 Pułku Ułanów. Podczas wojny polsko – bolszewickiej brał udział w walkach na terenie Litwy.
Następny etap walki pułku to front ukraiński, gdzie wyróżnił się w niekończących się walkach i potyczkach z 1 Konną Armią Siemiona Budionnego.
W czasie walk pod Sieniawką Edward Kleszczyński, już jako rotmistrz, objął dowodzenie pułku, a następnie został awansowany do stopnia majora. Otrzymuje też Krzyż Walecznych i Order Virtuti Militari V kl. (nr 3784).

W roku 1921 Edward Kleszczyński przeszedł do rezerwy w stopniu majora kawalerii od tej pory zajmował się swoim majątkiem ziemskim w Radziemicach.
Zachował jednak żywą więź ze swymi dawnymi towarzyszami broni.
W 1924 roku gościł u siebie marszałka Józefa Piłsudskiego przybyłego na zjazd „Beliniaków” do Goszyc.

W 1932 roku zawarł związek małżeński z Ireną Mirowską. Gospodarował odtąd w Radziemicach i Czechach.
Był zaangażowany w szereg inicjatyw lokalnych:
• Wspólnie z braćmi Józefem (gospodarującym w Jakubowicach) oraz Bogusławem (gospodarującym w Polanowicach i Skrzeszowicach) założyli spółkę zajmującą się hodowlą uprawy roślin.
• Brał udział w zakładaniu Towarzystwa Dzierżawy i Eksploatacji Wąskotorowych Kolei Żelaznych.
• Był wieloletnim prezesem Izby Rolniczej w Krakowie i prezesem Okręgowego Towarzystwa Rolniczego w Miechowie.
• Przyczynił się do usypania kopca w Racławicach upamiętniającego bitwę z 4 IV 1794 roku pomiędzy wojskami Tadeusz Kościuszki a oddziałem wojsk rosyjskich.
• Stanął na czele Komitetu Budowy Szkoły w Radziemicach i przekazał 1 hektar pola na jej budowę.
• Koordynował prace przy powstawaniu budynku mleczarni w Radziemicach – bardzo prężnie działającej Spółdzielni Mleczarskiej.
• Był jednym z inicjatorów powołania w Radziemicach Kasy Stefczyka - organizacji udzielającej kredytów i pożyczek.
• Przyczynił się do powstania Straży Ogniowej w Radziemicach - został jej pierwszym naczelnikiem.

Jako zagorzały Piłsudczyk Edward Kleszczyński związany z Bezpartyjnym Blokiem Współpracy z Rządem został dwukrotnie wybrany na posła do Sejmu II kadencji (1928 - 1930) i III kadencji (1930 – 1935). Edward Kleszczyński w latach (1935 – 1939) pełnił funkcje senatora Senatu IV kadencji (1935 – 1940). Zarówno jako poseł jak i senator zajmował się głównie sprawami związanymi z rolnictwem.
Edward Kleszczyński przyczynił się do tego, że linia kolejowa z Krakowa do Miechowa została wytyczona przez Słomniki. Wdzięczni mieszkańcy tego miasta przyznali mu w podzięce w 1931 roku tytuł Honorowego Obywatela Miasta Słomniki.

W czasie kampanii wrześniowej 1939 roku był III zastępcą dowódcy Mazowieckiej Brygady Kawalerii. Brygada ta w składzie Armii „Modlin” toczyła walki opóźniające i odwrotowe na Mazowszu.
Pojmany przez Niemców mjr Edward Kleszczyński zbiegł z niewoli i niebawem rozpoczął działalność konspiracyjną na terenie Krakowa i w powiecie miechowskim. Był jednym z pierwszych członków Służby Zwycięstwu Polski przekształconej z początkiem 1940 roku w Związek Walki Zbrojnej. Pozostał przy swoim pseudonimie – „Dzik”. Miał również drugi – „Miechowita”.

W jego majątku przebywał przez kilka tygodni wiosną i latem 1941 roku komendant Obszaru ZWZ nr IV, gen. bryg. Tadeusz Komorowski „Prawdzic”, późniejszy „Bór”. Pomoc i schronienie uzyskało prócz tego kilkadziesiąt różnych osób, często bezpośrednio ściganych przez władze okupacyjne. Sam „Dzik” był w okresie okupacji dwukrotnie więziony, między innymi na w więzieniu na ul. Montelupich w Krakowie oraz przy al. Szucha w Warszawie.

Od sierpnia 1942 r. pracował w ścisłym sztabie Inspektoratu Rejonowego Armii Krajowej Miechów. Posługiwał się kryptonimem „Miś” – „Maria”. W lipcu 1944 r. został dowódcą formowanej Krakowskiej Brygady Kawalerii Zmotoryzowanej „Bank”. Zbrojne oddziały tych jednostek wzięły udział w walkach o utworzenie, a później utrzymanie wolnej od sił okupanta Rzeczypospolitej Kazimiersko - Proszowskiej. Bojowy dorobek Brygady z okresu lipiec 1944 - styczeń 1945 wyraża się
w kilkudziesięciu dobrze przygotowanych i przeprowadzonych akcjach.

Od lutego do końca września 1945 roku Edward Kleszczyński pracował na Uniwersytecie Poznańskim jako starszy asystent na wydziale rolniczo – leśnym. W 1945 roku w obawie o swoje życie ppłk Edward Kleszczyński przedostał się na zachód do 1 Dywizji Pancernej gen. Stanisława Maczka, a następnie służył w 1 Pułku Ułanów Krechowieckich II Korpusu Polskiego we Włoszech. W latach 1947- 1950 był w Polskim Korpusie Przysposobienia Rozmieszczenia w Wielkiej Brytanii.
W 1950 Edward Kleszczyński wyemigrował do Stanów Zjednoczonych Ameryki i osiedlił się w Nowym Jorku, gdzie pozostał do końca życia.
Edward Kleszczyński owocnie współpracował z Instytutem Józefa Piłsudskiego w Nowym Jorku, którego był współzałożycielem. Rada Naukowa Instytutu nadała mu w 1982 roku Honorowe Członkostwo tej placówki.

Był znaną postacią emigracyjnego życia polskiego:
• Pełnił funkcję prezesa Ligi Niepodległości i członka prezydium Polskiej Rady Jedności w Stanach Zjednoczonych Ameryki.
• Działał w Kongresie Polonii Amerykańskiej.
• Wchodził w skład Stowarzyszenia Polskich Kombatantów w USA.
• Był członkiem Koła 11 Pułku Ułanów Legionowych w Londynie.

Zmarł 20 stycznia 1984 roku w Nowym Yorku. Spoczywa na cmentarzu weteranów w Amerykańskiej Częstochowie w Doylewston.